Obecnie na rynku jest dostępnych wiele typów żarówek samochodowych. Wielu kierowców lubi udoskonalać oświetlenie swojego samochodu, zakładając do reflektorów "lepsze", ale i droższe żarówki. Jednak taka wymiana czasem nie daje spodziewanych wyników, często drogie żarówki szybko się przepalają, nie dają wcale lepszego oświetlenia drogi, albo oślepiają innych użytkowników dróg, co może powodem wypadku, konfliktów z innymi kierowcami zatrzymania przez policję i konsekwencji finansowych. Aby zrozumieć parametry żarówek samochodowych warto zapoznać się z pojęciami związanymi ze światłem, technika świetlną i parametrami żarówek.

Światło widzialne jest promieniowaniem elektromagnetycznym o długości fal zawartych w przedziale od 380 do 780 nm (nanometrów). Oko ludzkie potrafi rozróżniać fale o różnej długości, zawartej w tym przedziale, odbierając to jako barwę światła. Najkrótszym falom odpowiada barwa fioletowa, najdłuższym barwa czerwona. Czułość oka jest różna dla różnych barw. Największa czułość występuje w dzień dla barwy zielonożółtej, natomiast w nocy dla zielonej.

Najlepsze właściwości dla ludzkiego wzroku mają źródła światła dające światło o widmie zbliżonym do światła słonecznego, czyli białe. Podczas mgły, deszczu, śniegu najkorzystniejsze do oświetlenia drogi przed samochodem jest światło żółte, ponieważ ulega najmniejszemu rozpraszaniu i poprawia kontrast widzenia. Natomiast ogólnie bardzo niekorzystne jest światło niebieskie. Ze względu na małą długość fal ulega znacznemu rozpraszaniu, powodując mniejszy kontrast widzenia. Daje ono więc wyraźnie gorsze oświetlenie drogi, niż światło białe oraz powoduje oślepianie kierowców jadących z przeciwka, gdyż czas adaptacji ludzkiego oka do światła niebieskiego jest znacznie dłuższy, niż np. do światła żółtego.

Wskaźnikiem barwy światła jest temperatura barwowa podawana w K (kelwinach). Jest to temperatura ciała doskonale czarnego, wysyłającego światło o danej barwie.

Strumień świetlny (F ) jest mocą promieniowania świetlnego wysyłanego przez źródło światła, ocenianą według wrażenia wzrokowego. Jednostką strumienia jest lm (lumen). Odpowiada on mocy równej w przybliżeniu 1/670 W dla światła o barwie zielonożółtej (555 nm).

Przykładowe typowe wartości strumienia świetlnego dla różnych źródeł światła są następujące:

Światłość (I) jest gęstością przestrzenną promieniowania świetlnego w danym kierunku. Jest ona stosunkiem strumienia świetlnego wypromieniowanego w danym kierunku do kąta przestrzennego, wyrażonego w sr (steradianach) obejmującego ten kierunek. Jednostką światłości jest cd (kandela, "świeca"). Światłość jest wielkością wektorową.

Światłość jest ona stosowana do podawania charakterystyk promieniowania źródeł światła (opraw oświetleniowych), gdyż promieniowanie to jest zwykle niejednorodne w różnych kierunkach.

Luminancja (L) jest stosunkiem światłości źródła światła w kierunku patrzenia do powierzchni rzutu ciała świecącego na płaszczyznę prostopadła do tego kierunku. Jednostką luminancji jest cd/m² czyli nit.

Luminancja (czyli jaskrawość) charakteryzuje subiektywne odczuwanie wrażeń świetlnych przez oko ludzkie. Zbyt duża luminancja jest nieprzyjemna dla wzroku, powoduje oślepianie i dlatego zmniejsza się ją, np. stosując żarówki ze szkła mlecznego, co powoduje zwiększenie powierzchni świecącej.

Natężenie oświetlenia (E) jest stosunkiem strumienia świetlnego padającego prostopadle na powierzchnie oświetlana, do tej powierzchni. Jednostką natężenie oświetlenia jest lx (luks), czyli lm/m².

Natężenie oświetlenia jest podstawową wielkością w technice świetlnej. Charakteryzuje ono ilość światła padającą na powierzchnię oświetlaną, albo inaczej jasność powierzchni oświetlanej. Maleje ono wraz z kwadratem odległości od źródła światła, czyli np. w odległości 20 m będzie ono 4-krotnie mniejsze, niż w odległości 10 m od źródła. Jest proporcjonalne do cosinusa kąta padania promieni świetlnych na daną powierzchnię - maksymalne natężenie oświetlenia występuje, gdy światło pada prostopadle do powierzchni (czyli pod kątem 0° ).

Rozkład natężenia oświetlenia drogi (światło mijania) samochodowym reflektorem prostokątnym z żarówką H4 (z lewej) i soczewkowym z żarówką H1 (z prawej) przedstawia poniższy rysunek:

Żarówki są nadal najpopularniejszym źródłem światła, stosowanym w samochodach. Źródłem światła jest w nich żarnik wykonany z drutu wolframowego i umieszczony w bańce szklanej wypełnionej gazem. Zwykłe żarówki są wypełniane argonem, natomiast halogenowe (oznaczane literą H w symbolach) gazem, zwanym halogenem, powstałym ze związków jodu i bromu. Dodatek ten pozwala na podwyższenie temperatury żarnika, co daje bielsze i jaśniejsze światło. W latach 90-tych XX wieku pojawiły się lampy wyładowcze D1 wypełnione ksenonem (stąd nazwa "ksenony"). Źródłem światła jest w nich łuk elektryczny, palący się pomiędzy dwoma elektrodami. Do zapłonu tego łuku potrzebne jest wysokie napięcie o wartości 6...12 kV, natomiast do podtrzymania wystarczy napięcie 85 V. Lampa taka pobiera tylko ok. 35 W mocy i daje 3-krotnie większy strumień świetlny, niż żarówka H4 (światło mijania), o barwie zbliżonej do światła dziennego. Ponieważ zdecydowana większość samochodów wyposażona jest w żarówki, świecące żółto w porównaniu ze światłem dziennym, natomiast ulice oświetlone są przeważnie lampami sodowymi, dającymi światło o barwie zbliżonej do pomarańczowej, "ksenony" w samochodach w nie wyposażonych sprawiają wrażenie świecenia na niebiesko bądź fioletowo. Lampy ksenonowe wymagają specjalnych przetwornic zasilających, oraz (na podstawie obowiązujących m.in w Polsce przepisów, ze względu na możliwość oślepiania silnym światłem kierowców jadących z przeciwka ) reflektorów wyposażonych w układ automatycznego poziomowania i urządzenie czyszczące szkła (spryskiwacz lub wycieraczki). Wszystko to sprawia, że oświetlenie ksenonowe jest bardzo drogie i stosowane na razie w niewielu modelach samochodów. Inną nowością jest zastępowanie żarówek w lampach sygnalizacyjnych (światła pozycyjne, światła stop) diodami LED. Pobierają one niewielką moc z porównaniu z żarówkami dającymi ten sam efekt świetlny, zapalają się o ułamek sekundy szybciej (co ma znaczenie w lampach stop) i są bardzo trwałe.

Porównanie oświetlenia drogi reflektorami z żarówkami halogenowymi (z lewej) oraz ksenonowymi (po prawej) przedstawiają fotografie:

Z wykresów widać, że trwałość żarówek silnie zależy od napięcia zasilającego. Zmiana wartości napięcia tylko o 5% powoduje około dwukrotną zmianę żywotności żarówek. Dlatego ten sam typ żarówki stosowany w różnych samochodach (gdzie napięcie w instalacjach wynosi np. 13,8V i 14,4V) może wykazywać bardzo różną trwałość. Ponadto żywotność żarówek maleje, gdy samochód jest eksploatowany na wyboistych drogach (wstrząsy podczas jazdy). Także strumień świetlny żarówek zależy dość mocno od napięcia, dlatego nawet małe spadki napięcia w instalacji elektrycznej samochodu, np. spowodowane brudnymi, zaśniedziałymi połączeniami (klemy akumulatora, konektory żarówek, połączenia alternatora) mogą osłabiać jasność świecenia reflektorów (zauważalne w nocy).

• Regulacje ECE (Europejskiego Komitetu Elektrotechnicznego) zapewniają bezpieczeństwo w ruchu drogowym.
• Wszystkie wymienne żarówki używane jako oświetlenie zewnętrzne pojazdów muszą być zgodne z regulaminem 37 (R37) ECE. Żarówki używane wewnątrz pojazdu nie muszą posiadać homologacji na zgodność z R37.
• Żarówki wymienne, które nie mają homologacji nie są dopuszczone do stosowania w reflektorach samochodowych i światłach sygnalizacji w normalnym ruchu drogowym w Europie.
• Wszystkie rodzaje (światła reflektorowe, sygnalizacyjne i żarówki), które posiadają homologację ECE są oznaczone znakiem E (E1, E2, ...). Żarówki posiadają również numer certyfikatu homologacji , np. E1 - 2AB.

W latach 90-tych XX wieku na rynku zaczęły się pojawiać ulepszone wersje standardowych żarówek halogenowych. Obecnie dostępnych jest kilka typów, o różnych nazwach firmowych. Wspólna cechą takich żarówek jest skrócona żywotność, oraz znacznie wyższa cena, niż w przypadku standardowych. Wynosi ona w sklepach np. od ok. 36 zł (Premium) do ok. 90 zł (Blue Vision) – ceny za 2 szt. na początku 2003 r. Opis takich żarówek, posiadających homologacje europejskie i dopuszczonych do użytkowania na drogach publicznych, podaje tabela:

Temperatury barwowe samochodowych źródeł światła
1 - H4 zwykła
2 - H4 Premium +30%
3 - H4 Allweather
4 - H4 Blue Vision
5 - D2S (ksenonowa)

Rozkład strumienia świetlnego reflektora z żarówką VP i standardową.

Oprócz powyższych w sprzedaży dostępne są ponadto 2 inne typy ulepszonych żarówek:

Wielu kierowców, w tym doświadczonych, ma problemy podczas jazdy nocą: potrzebują więcej światła. Dotyczy to zwłaszcza starszych kierowców. Naukowe badania wzroku potwierdziły, że np. osoba w wieku 40 lat potrzebuje do prowadzenia samochodu dwukrotnie więcej światła niż osoba w wieku 20 lat! Wyniki badań na temat wypadków w dzień i w nocy (ze zmiennym oświetleniem na drodze) w porównaniu z wiekiem kierowców pokazały, że osoby w wieku 55 lat powodują 2,3 razy więcej wypadków w nocy niż osoby w wieku 25 lat. Dlatego też dobre oświetlenie jest rzeczą zasadniczą dla bezpieczeństwa jazdy. Należy stosować źródła światła renomowanych producentów, posiadające dopuszczenie do stosowania w ruchu drogowym. Żarówki "ulepszone" typu Premium czy VP są kilkakrotnie droższe od zwykłych i szybciej się zużywają, ale warto w nie zainwestować. Nie można też zapominać, że dobre oświetlenie drogi zależy nie tylko od jakości (dobrze ustawionych !) reflektorów i żarówek, ale i czystości szyb reflektorów. Brudne szyby mogą pochłaniać nawet kilkadziesiąt % strumienia świetlnego.